O Centrum

Agnieszka Wower | aktualizacja: 21 wrzesień 2018

Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska zostało powołane przez Wojewodę Katowickiego, Wojciecha Czecha, Zarządzeniem Nr 204/92 z dnia 15 grudnia 1992 roku, które nadało również statut tej jednostce. Dokumenty te zostały zmienione Zarządzeniem Nr 154/94 Wojewody Katowickiego z dnia 22 listopada 1994 roku. Zgodnie z zarządzeniami i statutem, Centrum było państwową jednostką budżetową powołaną do badania, dokumentowania i ochrony oraz prognozowania stanu przyrody Górnego Śląska.

W związku z reformą administracyjną kraju z dniem 1 stycznia 1999 roku Centrum zostało przekazane województwu śląskiemu Rozporządzeniem Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 listopada 1998 roku. Uchwałą Nr I/51/5/2002 Sejmiku Województwa Śląskiego z dnia 17 czerwca 2002 roku został nadany statut wojewódzkiej samorządowej jednostce organizacyjnej o nazwie Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska. Nadzór nad Centrum wykonuje Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.

"Misją Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska jest działanie dla dobra przyrody nieożywionej i ożywionej Górnego Śląska i województwa śląskiego poprzez gromadzenie o niej wiedzy oraz działalność naukową, ochronną i edukacyjną, aby zachować tożsamość regionu oraz rolę i znaczenie jego wartości przyrodniczych" (Zarządzenie wewnętrzne nr 6/2012 Dyrektora CDPGŚ z dnia 15 maja 2012 roku).

Działalność Centrum prowadzona jest w czterech obszarach, określonych w Statucie: dokumentacja wiedzy o przyrodzie, badania naukowe, ochrona przyrody oraz edukacja przyrodnicza i upowszechnianie wiedzy o przyrodzie.

Centrum jest jedyną taką jednostką samorządową w Polsce. Sporządza informacje, opracowania i wnioski dla potrzeb Sejmiku i Zarządu Województwa Śląskiego oraz władz rządowych i samorządowych.

W kwietniu 2018 r. Centrum zostało wyróżnione Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego.


Najważniejsze osiągnięcia
  • Zainicjowanie i prowadzenie regionalnej bibliografii przyrodniczej.
  • Zainicjowanie i rozwijanie regionalnych baz danych o przyrodzie: jej bogactwie, stanie ochrony, zagrożeniu i potrzebach ochrony. Utworzenie Ogólnodostępnej bazy danych bio- i georóżnorodności województwa śląskiego, jako integralnej część Otwartego Regionalnego Systemu Informacji Przestrzennej BIOGEO-SILESIA ORSIP, w partnerstwie z Uniwersytetem Śląskim, współfinansowanej ze środków RPO.
  • Podjęcie wieloletnich programów badań i monitoringu oraz czynnej ochrony wybranych gatunków. Prowadzenie monitoringu przyrodniczego "Wojewódzkiego Programu Aktywizacji Gospodarczej oraz Zachowania Dziedzictwa Kulturowego Beskidów i Jury Krakowsko-Częstochowskiej – Owca Plus” – nieprzerwanie od roku 2010. Aktywne uczestnictwo w regionalnym życiu naukowym.
  • Zainicjowanie i opracowywanie regionalnych czerwonych list gatunków oraz zbiorowisk roślinnych.
  • Znaczący udział w tworzeniu Europejskiej sieci ekologicznej Natura 2000 w województwie śląskim. Opracowanie i wdrożenie koncepcji korytarzy ekologicznych w województwie śląskim do planu zagospodarowania przestrzennego województwa oraz ich praktyczne wykorzystanie przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w Katowicach do ocen oddziaływania przedsięwzięć na środowisko.
  • Zainicjowanie, koordynowanie i opracowanie pierwszej w Polsce regionalnej "Strategii Ochrony Przyrody Województwa Śląskiego do roku 2030", przyjętej przez Sejmik Województwa Śląskiego w roku 2012.
  • Stała współpraca z Urzędem Marszałkowskim w zakresie opracowywania wojewódzkich polityk, strategii, programów oraz planów zagospodarowania przestrzennego wraz z prognozami oddziaływania na środowisko.
  • Zainicjowanie i prowadzenie działalności edukacyjnej dla dzieci i młodzieży, w tym również programów artystyczno-przyrodniczych.
  • Zainicjowanie i prowadzenie internetowych portali informacyjnych o przyrodzie. Stworzenie koncepcji modułu Przyroda w "Otwartym Regionalnym Systemie Informacji Przestrzennej Województwa Śląskiego" (ORSIP) oraz sukcesywne udostępnianie w nim informacji przyrodniczej.
  • Zainicjowanie i prowadzenie fachowej regionalnej biblioteki przyrodniczej, która gromadzi, opracowuje i udostępnia zbiory biblioteczne na miejscu oraz w Internecie.
  • Zainicjowanie i prowadzenie regionalnej bazy danych o ośrodkach edukacji ekologicznej i ścieżkach przyrodniczych, udostępnianej społeczeństwu w Internecie.
  • Podjęcie działalności wydawniczej, w tym wydawanie czasopism naukowych i popularnonaukowych oraz wydawnictw seryjnych. Sukcesywna digitalizacja publikacji i udostępnianie ich w Internecie.
  • Zainicjowanie, koordynowanie i prowadzenie kolekcji przyrodniczych wydawnictw cyfrowych Natura Silesiae w ramach Śląskiej Biblioteki Cyfrowej.

Centrum w Internecie

Strona domowa
BIP
Karty w Ekoportalu (informacja o środowisku)

Serwis przyrodniczy "Śląskie. Przyroda!"
ORSIP, Moduł Przyroda (informacja przestrzenna)

Biblioteka, katalog zbiorów on-line
Śląska Biblioteka Cyfrowa (biblioteka Centrum)
Śląska Biblioteka Cyfrowa ("Natura Silesiae")

Media społecznościowe FB (Centrum i przyroda)
Media społecznościowe FB (edukacja przyrodnicza)
Serwis YouTube (kanał o Centrum i przyrodzie)

http://www.cdpgs.katowice.pl/
http://bip-slaskie.pl/cdpgs
https://wykaz.ekoportal.pl

http://przyroda.katowice.pl
http://www.orsip.pl/uslugi/przyroda

http://biblioteka.cdpgs.katowice.pl
https://sbc.org.pl/dlibra/collectiondescription/138
https://sbc.org.pl/dlibra/collectiondescription/244

https://www.facebook.com/cdpgs/
https://www.facebook.com/edukacjaprzyrodnicza/
https://www.youtube.com/channel/UC4l-SSkb6rXvl87FRrxupQw


W 2014 roku z okazji jubileuszu 20-lecia działalności Centrum odbyły się dwie konferencje naukowe. Relacje z tych wydarzeń zamieszczono na stronach:

20 lat działalności Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska

Relacja z obchodów 20-lecia działalności Centrum


W grudniu 2017 roku przypadała rocznica 25-lecia działalności Centrum. Uroczyste obchody tego jubileuszu odbyły się dnia 16 maja 2018 roku w historycznej Sali Sejmu Śląskiego, pod honorowym patronatem Marszałka Województwa Śląskiego Wojciecha Saługi. Patronatu medialnego udzieliły Radio Katowice i Telewizja Katowice. Relacje z tego wydarzenia zamieszczono na stronie:

http://www.cdpgs.katowice.pl/przeglad-aktualnosci/343-relacja-z-obchodow-jubileuszu-25-lecia-centrum

Z okazji jubileuszu Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska zostało odznaczone przez Sejmik Województwa Śląskiego Złotą Odznaką Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego.

2a ZlotaOdznakaHonorowa dyplom fot KSokol 2018 05 16 2b ZlotaOdznakaHonorowa medal fot KSokol 2018 05 16

Działalność Centrum w latach 1992-2017 w liczbach przedstawia się następująco.

Działalność dokumentacyjna, prowadzona w formie baz danych, zamyka się 105886 rekordami o różnorodności biologicznej, 2134 rekordami o obszarach chronionych i 2306 o obszarach godnych ochrony, 794 rekordami o ochronie czynnej i monitoringu przyrody, 3384 rekordami o ścieżkach przyrodniczych i ośrodkach edukacji ekologicznej oraz 797 innymi rekordami o przyrodzie.

Pracownicy Centrum w okresie 25 lat działalności realizowali 37 tematów badawczych, w tym 13 wieloletnich. Badania te były publikowane w ponad 200 artykułach i komunikatach naukowych oraz w ponad 300 artykułach i komunikatach popularnonaukowych.

Do roku 2017 Centrum podjęło 21 działań z zakresu ochrony czynnej (drzewa pomnikowe – 883, gniazda bociana białego – 34, nietoperze – 146 interwencji), 145 interwencji (z czego 115 w formie pisemnej), wykonało 27 inwentaryzacji i odbyło 98 wizji terenowych, udzieliło 46 konsultacji, odbyło 52 narady i spotkania, wydało 221 opinii i opracowało 6 ekspertyz, a także złożyło 38 wniosków.

W latach 1996-2017 przeprowadzono łącznie ponad 1000 działań edukacyjnych, w tym 468 warsztatów terenowych, 559 prelekcji i wykładów, 13 konkursów i 11 wystaw. Uczestniczyło w nich ponad 31000 osób, głównie młodzież szkolna. Upowszechnianie wiedzy odbywa się także poprzez prowadzenie serwisów internetowych i społecznościowych.

W latach 1995-2017 Centrum było wydawcą pięciu tytułów publikacji ciągłych (czasopisma i wydawnictwa ciągłe – łącznie 126 tomów i numerów), 20 tomów wydawnictw zwartych, 2 wydawnictw multimedialnych i 4 plakatów.

Zbiory biblioteczne zawierają 11639 woluminów wydawnictw, zbiorów kartograficznych i specjalnych oraz 14326 pozycji inwentarzowych zbiorów fotograficznych.


Z okazji jubileuszu ukazał się specjalny numer biuletynu "Przyroda Górnego Śląska" 93/2018 pod hasłem: "Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska - 25 lat w służbie ochrony przyrody". Zapraszamy do lektury (kliknij na okładkę lub pobierz w załącznikach na dole strony).

PGS 93 okladka www

Załączniki:
Pobierz plik (PrzyrodaGornegoSlaska_2018_nr93.pdf)PrzyrodaGornegoSlaska_2018_nr93.pdf[Przyroda Górnego Śląska nr 93/2018]1761 kB

Podziel się ze społecznością

×